వేణు గోపాల అష్టకం
వేణు గోపాల అష్టకం (Venu Gopala Ashtakam)
కలితకనకచేలం ఖండితాపత్కుచేలం
గళధృతవనమాలం గర్వితారాతికాలమ్ ।
కలిమలహరశీలం కాంతిధూతేంద్రనీలం
వినమదవనశీలం వేణుగోపాలమీడే ॥ 1 ॥
వ్రజయువtiవిలోలం వందనానందలోలం
కరధృతగురుశైలం కంజగర్భాదిపాలమ్ ।
అభిమతఫలదానం శ్రీజితామర్త్యసాలం
వినమదవనశీలం వేణుగోపాలమీడే ॥ 2 ॥
ఘనతరకరుణాశ్రీకల్పవల్ల్యాలవాలం
కలశజలధికన్యామోదకశ్రీకపోలమ్ ।
ప్లుషితవినతలోకానంతదుష్కర్మతూలం
వినమదవనశీలం వేణుగోపాలమీడే ॥ 3 ॥
శుభదసుగుణజాలం సూరిలోకానుకూలం
దితిజతతికరాలం దివ్యదారాయితేలమ్ ।
మృదుమధురవచఃశ్రీ దూరితశ్రీరసాలం
వినమదవనశీలం వేణుగోపాలమీడే ॥ 4 ॥
మృగమదతిలకశ్రీమేదురస్వీయఫాలం
జగదుదయలయస్థిత్యాత్మకాత్మీయఖేలమ్ ।
సకలమునిజనాళీమానసాంతర్మరాళం
వినమదవనశీలం వేణుగోపాలమీడే ॥ 5 ॥
అసురహరణఖేలనం నందకోత్క్షేపలీలం
విలసితశరకాలం విశ్వపూర్ణాంతరాళమ్ ।
శుచిరుచిరయశశ్శ్రీధిక్కృత శ్రీమృణాలం
వినమదవనశీలం వేణుగోపాలమీడే ॥ 6 ॥
స్వపరిచరణలబ్ధ శ్రీధరాశాధిపాలం
స్వమహిమలవలీలాజాతవిధ్యండగోళమ్ ।
గురుతరభవదుఃఖానీక వాఃపూరకూలం
వినమదవనశీలం వేణుగోపాలమీడే ॥ 7 ॥
చరణకమలశోభాపాలిత శ్రీప్రవాళం
సకలసుకృతిరక్షాదక్షకారుణ్య హేలమ్ ।
రుచివిజితతమాలం రుక్మిణీపుణ్యమూలం
వినమదవనశీలం వేణుగోపాలమీడే ॥ 8 ॥
ఫలశృతి
శ్రీవేణుగోపాల కృపాలవాలాం
శ్రీరుక్మిణీలోలసువర్ణచేలామ్ ।
కృతిం మమ త్వం కృపయా గృహీత్వా
స్రజం యథా మాం కురు దుఃఖదూరమ్ ॥ 9 ॥
ఇతి శ్రీ వేణుగోపాలాష్టకమ్ ।
విశిష్టత మరియు తాత్పర్యం (Significance & Meaning)
సంస్కృత పదాల లయబద్ధమైన కూర్పుతో, మురళీకృష్ణుని సొగసును మనోహరంగా కీర్తించే అద్భుతమైన స్తోత్రం ఇది.
బంగారు వర్ణపు చీరను (పీతాంబరాన్ని) కట్టుకున్నవాడు, కుచేలుని దారిద్ర్యాన్ని రూపుమాపినవాడు, మెడలో అడవి పూలమాలలు (వనమాల) ధరించిన ఆ వేణుగోపాలుడ్ని నేను ఆశ్రయిస్తున్నాను అని ఈ కీర్తన అర్థం. కుచేలుని దారిద్ర్యాన్ని రూపుమాపినట్లే, మన సకల దుఃఖాలను నశింపజేయగలడు ఆ కృష్ణుడు. “కలిమలహరశీలం” అంటే కలియుగంలో కలిగే అన్ని పాపాలను కూడా తన కరుణతో హరించగలవాడు అని అర్థం. తనను నమ్ముకున్న భక్తులను రక్షించడమే (“వినమదవనశీలం”) ఎల్లప్పుడూ ఆ వేణుగోపాలుని నైజం (లక్షణం) అని ప్రతి శ్లోకం చివర్లో వర్ణించారు.
