వైద్యనాథాష్టకం
శ్రీ వైద్యనాథాష్టకం (Vaidyanathashtakam)
శ్రీరామసౌమిత్రిజటాయువేద షడాననాదిత్య కుజార్చితాయ ।
శ్రీనీలకంఠాయ దయామయాయ శ్రీవైద్యనాథాయ నమఃశివాయ ॥ 1 ॥
(శంభో మహాదేవ శంభో మహాదేవ శంభో మహాదేవ శంభో మహాదేవ ।
శంభో మహాదేవ శంభో మహాదేవ శంభో మహాదేవ శంభో మహాదేవ ॥)
గంగాప్రవాహేందు జటాధరాయ త్రిలోచనాయ స్మర కాలహంత్రే ।
సమస్త దేవైరభిపూజితాయ శ్రీవైద్యనాథాయ నమః శివాయ ॥ 2 ॥
(శంభో మహాదేవ..)
భక్తఃప్రియాయ త్రిపురాంతకాయ పినాకినే దుష్టహరాయ నిత్యమ్ ।
ప్రత్యక్షలీలాయ మనుష్యలోకే శ్రీవైద్యనాథాయ నమః శివాయ ॥ 3 ॥
(శంభో మహాదేవ..)
ప్రభూతవాతాది సమస్తరోగ ప్రనాశకర్త్రే మునివందితాయ ।
ప్రభాకరేంద్వగ్ని విలోచనాయ శ్రీవైద్యనాథాయ నమః శివాయ ॥ 4 ॥
(శంభో మహాదేవ..)
వాక్ శ్రోత్ర నేత్రాంఘ్రి విహీనజంతోః వాక్శ్రోత్రనేత్రాంఘ్రిసుఖప్రదాయ ।
కుష్ఠాదిసర్వోన్నతరోగహంత్రే శ్రీవైద్యనాథాయ నమః శివాయ ॥ 5 ॥
(శంభో మహాదేవ..)
వేదాంతవేద్యాయ జగన్మయాయ యోగీశ్వరద్యేయ పదాంబుజాయ ।
త్రిమూర్తిరూపాయ సహస్రనామ్నే శ్రీవైద్యనాథాయ నమః శివాయ ॥ 6 ॥
(శంభో మహాదేవ..)
స్వతీర్థమృద్భస్మభృతాంగభాజాం పిశాచదుఃఖార్తిభయాపహాయ ।
ఆత్మస్వరూపాయ శరీరభాజాం శ్రీవైద్యనాథాయ నమః శివాయ ॥ 7 ॥
(శంభో మహాదేవ..)
శ్రీనీలకంఠాయ వృషధ్వజాయ స్రక్గంధ భస్మాద్యభిశోభితాయ ।
సుపుత్రదారాది సుభాగ్యదాయ శ్రీవైద్యనాథాయ నమః శివాయ ॥ 8 ॥
(శంభో మహాదేవ..)
ఫలశృతి
బాలాంబికేశ వైద్యేశ భవరోగ హరేతి చ ।
జపేన్నామత్రయం నిత్యం మహారోగనివారణమ్ ॥ 9 ॥
(శంభో మహాదేవ..)
॥ ఇతి శ్రీ వైద్యనాథాష్టకమ్ ॥
విశిష్టత మరియు తాత్పర్యం (Significance & Meaning)
సాధారణంగా శివుడిని లయకారుడిగా కొలుస్తారు కానీ, ఈ అష్టకంలో సమస్త రోగాలను నయంచేసే ఈశ్వరుడిగా (వైద్యులకు నాథుడిగా) పూజించడం విశేషం. ముఖ్యంగా ఇది దేహానికి మరియు మనస్సుకు సంబంధించిన సర్వ రోగాలను నయం చేస్తుందని నమ్మకం.
శ్రీరాముడు, లక్ష్మణుడు, జటాయువు, కుమారస్వామి (షడాననుడు), సూర్యుడు, అంగారకుడు స్వయంగా పూజించిన ఆ వైద్యనాథ స్వామికి నమస్సుమాంజలులు అంటూ ఈ అష్టకం ప్రారంభమవుతుంది. మాట, వినికిడి, చూపు, కాళ్ళు లేని వారికి అవయవ పుష్టినిచ్చే తండ్రివని (“వాక్ శ్రోత్ర నేత్రాంఘ్రి విహీనజంతోః”), కుష్టు లాంటి పెద్ద పెద్ద రోగాలను సైతం తన భస్మంతో నయంచేసే వైద్యుడవని ఇందులో భక్తుల చేత కీర్తించబడ్డాడు పరమశివుడు.
ఫలశృతిలో చెప్పిన విధంగా - “బాలాంబికేశ, వైద్యేశ, భవరోగ హర” అనే ఈ మూడు నామాలను ఎవరు నిత్యం భక్తితో జపిస్తారో, వారికి ఎటువంటి మహారోగాలైనా అవలీలగా నయమైపోతాయి. జబ్బు పడినప్పుడు, లేదా అనారోగ్యంతో బాధపడుతున్నప్పుడు మందులు వేసుకుంటూ ఈ అష్టకాన్ని చదవడం లేదా వినడం వల్ల స్వామి కరుణతో త్వరగా వ్యాధి నయమవుతుంది.