అర్ధ నారీశ్వర అష్టకం

అర్ధ నారీశ్వర అష్టకం (Ardha Nareeswara Ashtakam)

చాంపేయగౌరార్ధశరీరకాయై
కర్పూరగౌరార్ధశరీరకాయ ।
ధమ్మిల్లకాయై చ జటాధరాయ
నమః శివాయై చ నమః శివాయ ॥ 1 ॥

కస్తూరికాకుంకుమచర్చితాయై
చితారజఃపుంజ విచర్చితాయ ।
కృతస్మరాయై వికృతస్మరాయ
నమః శివాయై చ నమః శివాయ ॥ 2 ॥

ఝణత్క్వణత్కంకణనూపురాయై
పాదాబ్జరాజత్ఫణినూపురాయ ।
హేమాంగదాయై భుజగాంగదాయ
నమః శివాయై చ నమః శివాయ ॥ 3 ॥

విశాలనీలోత్పలలోచనాయై
వికాసిపంకేరుహలోచనాయ ।
సమేక్షణాయై విషమేక్షణాయ
నమః శివాయై చ నమః శివాయ ॥ 4 ॥

మందారమాలాకలితాలకాయై
కపాలమాలాంకితకంధరాయ ।
దివ్యాంబరాయై చ దిగంబరాయ
నమః శివాయై చ నమః శివాయ ॥ 5 ॥

అంభోధరశ్యామలకుంతలాయై
తటిత్ప్రభాతామ్రజటాధరాయ ।
నిరీశ్వరాయై నిఖిలేశ్వరాయ
నమః శివాయై చ నమః శివాయ ॥ 6 ॥

ప్రపంచసృష్ట్యున్ముఖలాస్యకాయై
సమస్తసంహారకతాండవాయ ।
జగజ్జనన్యై జగదేకపిత్రే
నమః శివాయై చ నమః శివాయ ॥ 7 ॥

ప్రదీప్తరత్నోజ్జ్వలకుండలాయై
స్ఫురన్మహాపన్నగభూషణాయ ।
శివాన్వితాయై చ శివాన్వితాయ
నమః శివాయై చ నమః శివాయ ॥ 8 ॥

ఫలశృతి

ఏతత్పఠేదష్టకమిష్టదం యో
భక్త్యా స మాన్యో భువి దీర్ఘజీవీ ।
ప్రాప్నోతి సౌభాగ్యమనంతకాలం
భూయాత్సదా తస్య సమస్తసిద్ధిః ॥

విశిష్టత మరియు తాత్పర్యం (Significance & Meaning)

శివపార్వతులు ఇరువురు కలసి ఒకే దేహంగా దర్శనమిచ్చే పవిత్ర రూపమే (సగం శ్రీ పార్వతీ దేవి, సగం పరమశివుడు) “అర్ధనారీశ్వర” తత్వం. ఈ అష్టకంలో ఈ రెండు భిన్నమైన లక్షణాలను కలిపి ఎంతో అందంగా ఆది శంకరాచార్యుల వారు వర్ణించారు.

తల్లి పార్వతి దేహం సంపెంగ పువ్వులా పసుపు పచ్చగా ఉంటే, తండ్రి పరమశివుని వైపు కర్పూరంలా తెల్లగా ఉంటుంది. అమ్మవారి భాగం ముత్యాలు, రత్నాలతో అలంకరింపబడితే, స్వామివారి భాగం సర్పాలతో, విభూతి లేదా చితాభస్మంతో ఉంటాయి. ఈ సృష్టి కలయికకు ప్రతీకను చూపిస్తూ పౌరుష, స్త్రీ తత్వాల సమ్మేళనమే ఈ జగత్తుకు ఆధారం అని ఇందులో కీర్తించబడింది.

కొత్తగా పెళ్ళయిన దంపతులు, కుటుంబ శ్రేయస్సు కోరుకునే ఎవరైనా సరే దీన్ని నిత్యం పఠిస్తే సకల సౌభాగ్యాలు కలుగుతాయి.