రంగనాథ అష్టకం
రంగనాథ అష్టకం (Ranganatha Ashtakam)
ఆనందరూపే నిజబోధరూపే
బ్రహ్మస్వరూపే శ్రుతిమూర్తిరూపే ।
శశాంకరూపే రమణీయరూపే
శ్రీరంగరూపే రమతాం మనో మే ॥ 1 ॥
కావేరితీరే కరుణావిలోలే
మందారమూలే ధృతచారుకేలే ।
దైత్యాంతకాలేఽఖిలలోకలీలే
శ్రీరంగలీలే రమతాం మనో మే ॥ 2 ॥
లక్ష్మీనివాసే జగతాం నివాసే
హృత్పద్మవాసే రవిబింబవాసే ।
కృపానివాసే గుణబృందవాసే
శ్రీరంగవాసే రమతాం మనో మే ॥ 3 ॥
బ్రహ్మాదివంద్యే జగదేకవంద్యే
ముకుందవంద్యే సురనాథవంద్యే ।
వ్యాసాదివంద్యే సనకాదివంద్యే
శ్రీరంగవంద్యే రమతాం మనో మే ॥ 4 ॥
బ్రహ్మాధిరాజే గరుడాధిరాజే
వైకుంఠరాజే సురరాజరాజే ।
త్రైలోక్యరాజేఽఖిలలోకరాజే
శ్రీరంగరాజే రమతాం మనో మే ॥ 5 ॥
అమోఘముద్రే పరిపూర్ణనిద్రే
శ్రీయోగనిద్రే ససముద్రనిద్రే ।
శ్రితైకభద్రే జగదేకనిద్రే
శ్రీరంగభద్రే రమతాం మనో మే ॥ 6 ॥
సచిత్రశాయీ భుజగేంద్రశాయీ
నందాంకశాయీ కమలాంకశాయీ ।
క్షీరాబ్ధిశాయీ వటపత్రశాయీ
శ్రీరంగశాయీ రమతాం మనో మే ॥ 7 ॥
ఇదం హి రంగం త్యజతామిహాంగం
పునర్న చాంగం యది చాంగమేతి ।
పాణౌ రథాంగం చరణేఽంబు గాంగం
యానే విహంగం శయనే భుజంగమ్ ॥ 8 ॥
ఫలశృతి
రంగనాథాష్టకం పుణ్యం ప్రాతరుత్థాయ యః పఠేత్ ।
సర్వాన్కామానవాప్నోతి రంగిసాయుజ్యమాప్నుయాత్ ॥ 9 ॥
ఇతి శ్రీ రంగనాథాష్టకమ్ ।
విశిష్టత మరియు తాత్పర్యం (Significance & Meaning)
108 వైష్ణవ దివ్య దేశాలలో ఒకటైన “శ్రీరంగం” లో కొలువైన శ్రీ రంగనాథ భగవానుని దర్శించి ఆది శంకరాచార్యుల వారు సాక్షాత్తు పరవశించి రచించిన స్తోత్రము ఈ రంగనాథాష్టకం.
“శ్రీరంగరూపే రమతాం మనో మే” (నా మనస్సు ఆ శ్రీరంగనాథుని రూపమునందే ఎల్లప్పుడూ ఆనందంగా రమించుగాక) అనే వాక్యం ప్రతిసారీ భక్తులను పారవశ్యానికి గురి చేస్తుంది. కావేరీ తీరమున, బ్రహ్మాది దేవతల చేత పూజింపబడుతూ అనంతమైన యోగ నిద్రలో ఉన్న పరమాత్మను స్మరించడం వలన ఎనలేని మనశ్శాంతి కలుగుతుంది.
చివరిదైన ఫలశృతి (9వ శ్లోకం) ప్రకారం, ఈ పుణ్యప్రదమైన అష్టకాన్ని ప్రాతఃకాలాన పూజించే భక్తులకు కష్టాలు, కల్మషాలు తొలగి శ్రీరంగనాథుని సన్నిధిలో శాశ్వత స్థానాన్ని (మోక్షమును) పొందుతారు.